Padobranski višeboj je vojničko-sportsko takmičenje organizovano po ugledu na takmičenja specijanih jedinica u svetu. Ovo takmičenje je jedno od najnapornijih i najsvestranijih u Vojsci Srbije i od takmičara zahteva izuzetno veliko znanje, snalažljivost i veštinu. Odlikuje ga sportska i fer borba.

Ovo zahtevno takmičenje uključuje i trčanje dužine 30-50 km, koje je potrebno savladati u što kraćem vremenskom periodu nakon skoka desantnim padobranom, uz pravilno rešavanje usputnih zadataka.

Skok desantnim padobranom

Kao pripadnik i oficir 63. padobranske brigade, sada u penziji, kapetan i instruktor padobranstva Đorđe Anđelković, učestvovao je u prva dva padobranska višeboja i svoju ekipu oba puta doveo do pobedničkog postolja. Svoj sportski život nastavlja vodeći niški trkački klub Running Club Niš – RCN.

U nastavku nas Đorđe detaljnije upoznaje sa disciplinama i zadacima u okviru ovog takmičenja.

Od kada se pradobranski višeboj održava u Srbiji?

Prvo takmičenje održano je 1998. godine. Prvih godina snage su odmeravali padobranci 63. padobranske brigade iz Niša, pripadnici 72. specijalne brigade iz Pančeva, Bataljona Vojne policije p/n KOBRE, Žandarmerija. Poslednjih godina padobranski višeboj postaje internacionalno takmičenje u kome su tokom prethodnih godina aktivno učestvovale ekipe iz Bugarske, Grčke, Rumunije, Italije, Kipra i Rusije, dok su naše ekipe Vojsku Srbije reprezentovale u Bugarskoj i Mađarskoj.

Padobranci se spremaju za poletanje

Koje su propozicije takmičenja u padobranskom višeboju?

Ekipu čini 5 takmičara (padobranaca) od kojih najmanje jedan oficir i jedan podoficir. Takmiče se pojedinačno i ekipno u sledećim disciplinama:

  • grupni skok na cilj padobranom
  • orijentacija
  • izvlačenje ranjenika (400m nošenje jednog člana ekipe na nosilima)
  • bacanje bombe u cilj (kružna meta)
  • gađanje iz pištolja
  • gađanje nožem u metu
  • gađanje iz automatske puške
  • savlađivanje žičane prepreke puzanjem (20m)
  • pretres terena (40x150m pronalaženje 10 skrivenih predmeta – meta)
  • savlađivanje kontaminiranog zemljišta ( 500m deonica sa zaštitnom maskom )
  • savlađivanje vodene prepreke desantnim čamcem
  • penjanje uz konopac (7m)
  • savlađivanje vodene prepreke horizontalnim užetom (15m iznad vodene prepreke)
  • izvlačenje vozila (vozilo 1.5 t se izvlači u dužini od 400 m u određeni rejon)

Specijalni zadatak je istrčati stazu dužine 30-50 km, nakon skoka desantnim padobranom. Potrebno je savladati je u što kraćem vremenskom periodu uz pravilno rešavanje usputnih zadataka. Ekipa u cilj mora ući istovremeno.

Takmičari moraju biti opremljeni po vojnim standardima, što uključuje uniformu, opasač, čizme, automatsku pušku sa jednim okvirom, zaštitnu masku, čuturicu sa vodom, kartu terena i busolu.

Kako izgleda takmičenje?

Takmičenje počinje grupnim skokom sa visine od 800 m. U slučaju povrede nekog člana, ekipa nastavlja takmičenje bez njega ali je obavezna da ponese svu njegovu opremu do cilja.

Sledi orijentacija koja se sastoji iz dva dela. Prvi deo se ogleda u rešavanju zadataka na karti, pronalaženju kontrolnih tačaka pomoću tekstualnih objašnjenja, a drugi deo u što bržem i tačnijem pronalaženju kontrolnih tačaka na terenu.

Tu postoje i kazneni poeni: svaka nerešena ili netačno rešena kontrolna tačka u prvom delu dodaje 3minuta na ostvareno vreme prolaska kroz cilj. U drugom delu: ekipa će biti diskvalifikovana ukoliko ne pronađe sve kontrolne tačke.

Sva gađanja donose pozitivne i negativne bodove. Što preciznija gađanja – više pozitivnih bodova. Ekipa maksimalno može na svakom gađanju da „zaradi” 25 minuta, ali može biti i „kažnjena” sa 25 minuta zaostatka. Iz ovoga vidimo da mirna ruka i precizno oko može odlučiti pobednika.

Svaki detalj je važan. Ekipa je dobra koliko je njen najslabiji član dobar.

Iz mog ličnog ugla, neverovatna je čast stati na čelo jednog tima i voditi ga do linije cilja. Zauzeti mesto u ekipi, znači izdvojiti se među stotinama spremnih, željnih, voljnih. Časno i fer braniti boje svoje jedinice. Svaka kap znoja ostavljena na stazi je kao svaka kapljica krvi prolivena na bojnom polju.

Padobranski višeboj je jedno od najkompleksnijih i najtežih takmičenja u specijalnim jedinicama širom planete.

Borimo se za ekipu i jedinicu. Borba pojedinca je borba ekipe. Jedino radeći kao savršena mašina sastavljena iz pet različitih ali međusobno zavisnih delova možemo se popeti na pobedničko postolje.

Jeste privilegija, ali i velika odgovornost povesti ekipu u nepoznato i sa njom doći do kraja. Neizmerna je radost kada znate da ste cilj ispunili zahvaljući onima oko vas, ali i sebi, jer ste vi bili deo cele priče.

I dan-danas, prelazeći kilometre u trkama u kojima učestvujem, kada mi je najteže, setim se tih momenata. Izvučem iz toga još koji atom snage i energije i tako pređem liniju cilja. 

Zaključuje kapetan Đorđe Anđelković, pripadnik i oficir 63. padobranske brigade u penziji.